
Hastalıkları Önlemek İçin D Vitamini Gereklimi?
(Vitamin D for the Prevention of Disease: An Endocrine Society Clinical Practice Guideline)
Amerika Endokrin Derneği'nin bu kılavuzunda, daha önce önerilen D vitamini "eksikliği" ve "yetersizliği" kategorileri terk edildi.
2011 yılında Endokrin Derneği, “D Vitamini Eksikliğinin Değerlendirilmesi, Tedavisi ve Önlenmesi” hakkında bir kılavuz yayınladı ( NEJM JW Gen Med 15 Temmuz 2011 ve J Clin Endocrinol Metab 2011; 96:1911). Dernek, son yıllarda yürütülen önemli bir araştırma grubundan etkilenerek güncellenmiş bir kılavuz yayınladı. Burada yetişkinlerle ilgili önerileri ele aldı; pediatrik öneriler ayrı olarak ele alınmaktadır ( NEJM JW Gen Med 1 Eylül 2024 ).
Önemli Noktalar
- Daha önce Endokrin Derneği, serum hidroksivitamin D (25[OH]D) 20 ng/mL'den düşük olduğunda D vitamini durumunu "eksik" ve serum 25(OH)D 20 ng/mL ila 29 ng/mL olduğunda "yetersiz" olarak belirtmişti. Şimdi, Dernek "artık D vitamini yeterliliğini, yetersizliğini ve eksikliğini tanımlamak için belirli 25(OH)D seviyelerini önermiyor, cünki klinik araştırmaların belirli klinik sonuçlara güvenle bağlanabilecek belirgin serum seviyesi eşikleri belirlememiştir.
- Yetişkinlerin genel popülasyonunda (yaş aralığı, 19-74), ne rutin D vitamini takviyesi ne de 25(OH)D seviyelerinin rutin testi önerilmemektedir. Ancak, bu yaş grubundaki yetişkinler, ABD Ulusal Tıp Akademisi'nin önerdiği günlük D vitamini alım miktarını takip etmelidir (70 yaşına kadar günlük 600 IU ve 70 yaş ve üzeri kişiler için günlük 800 IU)
- Yaşlı kişilerde (yaş, ≥75), 25(OH)D seviyelerinin rutin olarak test edilmesi önerilmemektedir. Ancak, "ölüm oranını düşürme potansiyeli" nedeniyle ampirik D vitamini takviyesi önerilmektedir. Yazarlar, klinik çalışmaların meta-analizinde ölüm oranı etkisinin küçük ve sınırda istatistiksel öneme sahip olduğunu kabul etmektedir (göreceli risk, 0,96; %95 güven aralığı, 0,93-1,00). Kanıt incelemesi, takviyenin bu yaş grubunda kırık, düşme veya enfeksiyon riskini düşürdüğüne dair kesin bir kanıt göstermemiştir.
- Yaşlı yetişkinlerde takviye, ya diyet alımı ya da D vitamini preparatları yoluyla gerçekleştirilebilir. Doğal D vitamini besin kaynakları sınırlı olduğundan, yalnızca diyet yoluyla yeterli alımı sağlamak için genellikle D vitamini ile güçlendirilmiş gıdalara ihtiyaç duyulur. Yazarlar dolaylı olarak günlük ≈1000 IU takviyesinin makul olduğunu öne sürmektedir.
- Gebelikte ampirik D vitamini desteği (gıdalar veya vitamin preparatları yoluyla) önerilir.
- Meta analizlerin takviyenin diyabet ilerlemesi riskini azaltabileceğini öne sürmesine dayanarak, "yüksek riskli prediyabet" olan yetişkinler için ampirik takviye önerilir (göreceli risk, 0,90; sınırda istatistiksel anlamlılık). Kılavuz, "yüksek riskli prediyabet" ile basit "prediyabet" (Amerikan Diyabet Derneği tarafından tanımlandığı gibi) arasındaki farkı açıkça belirtmez.
- Takviye verilirken, haftalık veya aylık gibi aralıklarla verilen yüksek dozlar yerine, düşük günlük dozlar önerilir; çünkü kanıtlar, aralıklı yüksek doz uygulamasının bazı olumsuz etkilere yol açtığını göstermektedir.
- Obezite sorunu olan yetişkinlerde ve koyu tenli yetişkinlerde düşük D vitamini düzeyleri için rutin tarama önerilmemektedir.
Yorum
Rutin olarak 25(OH)D seviyelerinin ölçülmesitanımları uygulaması önerilmemektedir ve "eksiklik" ve "yetersizlik" kategorileri - serum 25(OH)D seviyelerine göre - terk edilmiştir. Nispeten sağlıklı kişilerde serum 25(OH)D seviyelerini elde etmek ve seviyeleri ≥30 ng/mL (veya daha da yüksek) elde etmek için D vitamini takviyeleri reçete etmek tavsiye edilmemektedir.
Ancak, bu kılavuzun D vitamini fizyolojisini etkileyen klinik rahatsızlıkları olan kişiler (örneğin, malabsorpsiyon, kronik böbrek hastalığı, kalsiyum metabolizmasının diğer bozuklukları) veya D vitamini eksikliğinden kaynaklanan osteomalaziyi yansıtabilecek kemik semptomları olan kişiler için geçerli olmadığını unutulmamalıdır. Bu durumlarda, test açıkça gereklidir.
Demay MB et al. Vitamin D for the prevention of disease: An Endocrine Society clinical practice guideline. J Clin Endocrinol Metab 2024 Aug; 109:1907. (https://doi.org/10.1210/clinem/dgae290)
McCartney CR et al. Vitamin D insufficiency and epistemic humility: An Endocrine Society guideline communication. J Clin Endocrinol Metab 2024 Aug; 109:1948. (https://doi.org/10.1210/clinem/dgae322)
ORİJİNAL MAKALE EKTE TAKDİM EDİLMİŞTİR